Κυριακή, 5 Απριλίου 2015

ΣΗΜΑ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΣΠΡΟΠΑΡΗΔΕΣ Χάνεται ο σοφός γύπας των Μετεώρων

Αρχισαν να φτάνουν στη χώρα μας πριν από λίγες εβδομάδες έχοντας
διασχίσει την Αίγυπτο, το Ισραήλ, τη Συρία, την Τουρκία, έχοντας διασωθεί από πολέμους μα κινδυνεύοντας να σκοτωθούν εδώ από δηλητήρια που τοποθετούν ασυνείδητοι στη φύση.
Χάνεται ο σοφός γύπας των Μετεώρων
Οι περίφημοι Ασπροπάρηδες, το πουλί - σύμβολο των Μετεώρων, απειλούνται με εξαφάνιση λόγω της παράνομης χρήσης και διασποράς δηλητηριασμένων δολωμάτων. Στην περιοχή, η οποία άλλοτε φιλοξενούσε τη μεγαλύτερη αποικία στην Ελλάδα, έχουν απομείνει ελάχιστα ζεύγη πουλιών.
Συνδεδεμένος με το τοπίο των Μετεώρων, αυτός ο μικρός γύπας έχει υποστεί μείωση μεγαλύτερη από 80% τα τελευταία 30 χρόνια αριθμώντας πλέον λιγότερα από 15 ζευγάρια σε ολόκληρη τη χώρα και συγκεκριμένα στη Θεσσαλία, την Ηπειρο, την Κεντρική Μακεδονία και τη Θράκη.
Από το 2011 οι Ορνιθολογικές Εταιρείες της Ελλάδας και της Βουλγαρίας υλοποιούν πρόγραμμα για την αποτροπή της εξαφάνισης του είδους στις επικράτειές τους. Σήμερα διοργανώνεται στην Καλαμπάκα ημερίδα για τον «τυροκόμο» ή «χελωνοφάη» όπως αποκαλούν τον Ασπροπάρη στην περιοχή, ενώ αύριο στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Μετεώρων θα πραγματοποιηθούν δραστηριότητες με μαθητές τοπικού Δημοτικού Σχολείου.
Ο μικρός γύπας είναι συνδεδεμένος με το τοπίο των Μετεώρων, όπου υπάρχει η μεγαλύτερη αποικία του είδους. Σήμερα διοργανώνεται στην Καλαμπάκα ημερίδα για τον «τυροκόμο» ή «χελωνοφάη» όπως αποκαλείται
Ο μικρός γύπας είναι συνδεδεμένος με το τοπίο των Μετεώρων, όπου υπάρχει η μεγαλύτερη αποικία του είδους. Σήμερα διοργανώνεται στην Καλαμπάκα ημερίδα για τον «τυροκόμο» ή «χελωνοφάη» όπως αποκαλείται στην περιοχή ο Ασπροπάρης
sofos gypas1
Στοιχεία
Το παγκοσμίως απειλούμενο είδος του ασπροπάρη είναι ο μικρότερος από τους τέσσερις γύπες που συναντώνται στην Ευρώπη. Με άνοιγμα φτερών μόλις 180 εκατοστά και μήκος σώματος 60 εκατοστών, χτίζει τις φωλιές του σε γκρεμούς και βραχώδεις πλαγιές και τις διατηρεί για χρόνια. Στην Αίγυπτο ο Ασπροπάρης απολάμβανε τιμές ως σύμβολο γονεϊκής φροντίδας και προστατευόταν από τους Φαραώ με θανατική ποινή για τους παραβάτες.
Χάνεται ο σοφός γύπας των Μετεώρων
Συμβολίζει το πρώτο γράμμα του ιερογλυφικού αλφαβήτου και η εικόνα του συναντάται σε πολλά αιγυπτιακά μνημεία. Σήμερα οι ειδικοί το θεωρούν ένα από τα εξυπνότερα πουλιά του πλανήτη, επειδή είναι από τα πρώτα είδη στο κόσμο το οποίο ανακαλύφθηκε ότι χρησιμοποιεί εργαλεία και επιπλέον το μόνο που «διδάσκει» το κόλπο και σε άλλα άτομα του ίδιου είδους: Δείχνει στα άλλα πουλιά πώς να επιλέγουν τις κατάλληλες πέτρες και πώς να τις χρησιμοποιούν ώστε να σπάνε για παράδειγμα αβγά στρουθοκαμήλου στην Αφρική.
Χάνεται ο σοφός γύπας των Μετεώρων
Οπως εξηγεί η κ. Ρούλα Τρίγκου, συντονίστρια Ενημέρωσης - Ευαισθητοποίησης Δράσεων Διατήρησης της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας, μία από τις κυριότερες αιτίες για τη δραματική μείωση του πληθυσμού του Ασπροπάρη είναι η παράνομη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων στην ελληνική ύπαιθρο, φαινόμενο που έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις το τελευταίο χρονικό διάστημα.
Μόνο τους τελευταίους εννέα μήνες έχουν εντοπιστεί 30 δηλητηριασμένα ζώα και περισσότερα από δέκα κιλά δηλητηριασμένων δολωμάτων, με πιο πρόσφατο κρούσμα αυτό που σημειώθηκε στις 19 Μαρτίου στο Περτούλι Τρικάλων. Την ημέρα εκείνη στο Πανεπιστημιακό Δάσος της περιοχής, έχασαν τη ζωή τους από φόλα δύο οικόσιτοι σκύλοι και μία αλεπού ενώ συνελέχθησαν 23 δολώματα.
Εξόντωση
Η παράνομη αυτή πρακτική έχει οδηγήσει αρκετά συχνά στην εξόντωση αρπακτικών πουλιών από πολλές περιοχές της χώρας, με χαρακτηριστική περίπτωση την εξαφάνιση της μεγαλύτερης αποικίας Ορνιων στην Ηπειρωτική Ελλάδα το 2012 ύστερα από μαζική δηλητηρίαση στα στενά του Νέστου. Την ίδια χρονιά νεκροί είχαν βρεθεί στις Σέρρες και δύο Ασπροπάρηδες -ένας εκ των οποίων έφερε στην πλάτη του δορυφορικό πομπό- οι οποίοι είχαν φτάσει από το Τσαντ στα Μετέωρα για να ξεχειμωνιάσουν.
Στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE+, «Η επιστροφή του Ασπροπάρη» η ανίχνευση δηλητηριασμένων δολωμάτων υλοποιείται πλέον με ειδικά εκπαιδευμένα σκυλιά, τον Kiko και τον Kuki, οι οποίοι μαζί με τους χειριστές τους έχουν ξεπεράσει τις 100 περιπολίες και έχουν καλύψει εκατοντάδες χιλιόμετρα. Τα σκυλιά εργάζονται κυρίως στο Εθνικό Πάρκο Δαδιάς και στα Μετέωρα και στην οροσειρά Χάσια - Αντιχάσια, όπου ζουν και οι απειλούμενοι Ασπροπάρηδες.
ethnos